Hollanda’da Şirketlerde İşten Çıkarma Dalgası Sürüyor: “Sonu Henüz Görünmüyor”
Hollanda’da çok sayıda şirket art arda yeniden yapılanma kararları alırken, binlerce çalışan işini kaybetme riskiyle karşı karşıya. Artan maliyetler, ekonomik belirsizlik, yapay zekâ uygulamalarının yükselişi ve düşen satışlar, şirketlerin personel azaltmasına gerekçe gösteriliyor. İşveren temsilcileri ise işten çıkarmaların henüz sona ermediği uyarısında bulunuyor.
İşverenler Birliği AWVN’den yapılan açıklamada, iki yıl önce başlayan yeniden yapılanma sürecinin halen devam ettiği belirtilerek, “Üyelerimizden ciddi endişe sinyalleri alıyoruz. İyimser değiliz, bu sürecin kısa vadede bitmesini beklemiyoruz” denildi.
On Yılın En Yüksek Seviyesi
Hollanda İşçi Sigortaları Kurumu (UWV), geçen yıl reorganizasyon gerçekleştiren şirketlerden toplam 355 bildirim aldı. Bu sayı son on yılın en yüksek seviyesi olarak kayıtlara geçti. Sanayi ve kimya sektörlerinin yanı sıra eğitim kurumları, finans sektörü ve iş hizmetleri alanında da işten çıkarmalar yaşanıyor.
Uzmanlara göre şirketler, rekabet gücünü korumak ve geleceğe hazırlanmak amacıyla maliyetleri düşürmeye ve verimliliği artırmaya odaklanıyor. Bu çerçevede personel sayıları yeniden değerlendiriliyor.
Binlerce Kişi İşini Kaybediyor
Bira üreticisi Heineken, önümüzdeki iki yıl içinde maliyetleri azaltmak amacıyla 5 ila 6 bin çalışanla yollarını ayıracağını açıkladı. İşten çıkarmaların hangi ülkelerde ve birimlerde gerçekleşeceği ise henüz netleşmedi.
Bankacılık sektöründe de benzer adımlar atılıyor. ING, ABN AMRO ve ASN Bank yeniden yapılanma planları kapsamında personel azaltımına gidiyor. Yarı iletken makineleri üreticisi ASML de organizasyon yapısında değişikliğe giderek binlerce çalışanın işine son verecek şirketler arasında yer alıyor.
“Asıl Neden Sadece Yapay Zekâ Değil”
Leiden Üniversitesi’nden ekonomi profesörü Olaf van Vliet’e göre işten çıkarmaların arkasında birden fazla faktör bulunuyor. Korona krizinin ardından iş gücü piyasasında yaşanan sıkışıklık nedeniyle şirketlerin uzun süre personel azaltmaktan kaçındığını belirten Van Vliet, son dönemde maliyet baskısının arttığını ifade ediyor.
Van Vliet, yapay zekânın etkisine ilişkin ise “Son açıklanan yeniden yapılanmalarda tek neden yapay zekâ değil. Örneğin ASML’de daha çok yönetim katmanlarında değişim söz konusu. Heineken’de ise düşen bira tüketimi belirleyici faktörlerden biri” değerlendirmesinde bulundu.
“Amaç Hissedarları Memnun Etmek”
TNO’dan iş gücü piyasası ekonomisti Ronald Dekker ise özellikle borsada işlem gören şirketlerdeki reorganizasyonların temelinde kâr ve temettü beklentilerinin bulunduğunu savunuyor. Dekker’e göre artan ücretler tek başına belirleyici değil.
Dekker, “Şirketler, artan maliyetler ya da yapay zekâ gibi gelişmeleri gerekçe göstererek aynı işi daha az personelle yapabileceklerini hissedarlara göstermek istiyor” dedi.
İşini Kaybedenler İçin Umut Var
Uzmanlar, işten çıkarılan çalışanlar açısından tablonun tamamen karamsar olmadığını belirtiyor. Hollanda’da iş gücü piyasasının hâlâ görece sıkı olması nedeniyle yeni bir iş bulma şansının yüksek olduğu ifade ediliyor.
Ancak işveren örgütlerine göre yeniden yapılanma süreci önümüzdeki dönemde de devam edecek ve iş piyasasında dalgalanmalar sürecek.





