Strasbourg – Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), Sırbistan’ın 2003 yılında gümrükte el koyduğu 39.500 euronun iade edilmesine karar verdi. Yaklaşık 21 yıl süren hukuk mücadelesi sonunda davacı lehine sonuçlanan karar, benzer gümrük uygulamaları açısından emsal niteliği taşıyor.
Olayın Gelişimi
Rifat Prenča, 2003 yılında Sırbistan’a giriş yaparken yanında taşıdığı 39.500 euroyu beyan etmediği gerekçesiyle gümrük yetkililerince parasına el konuldu. Sırbistan’daki mahkemelerden sonuç alamayan Prenča, 2012 yılında Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ne başvuruda bulundu.
AİHM’in Kararı
''Strasbourg’daki mahkeme, 16 Eylül 2025 tarihli kararında, Sırbistan’ın Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 1 No’lu Ek Protokolü’nün 1. maddesini (mülkiyet hakkı) ihlal ettiğine hükmetti.
Mahkeme kararında, Sırbistan’ın uyguladığı el koyma işleminin orantısız olduğunu ve başvurucunun mülkiyet hakkına aşırı müdahale anlamına geldiğini belirtti. Kararda, devletin aldığı tedbirin kamu yararı ile bireysel haklar arasındaki adil dengeyi sağlamadığı vurgulandı.
Karar ve Önemi
AİHM, Sırbistan’ın başvurucuya el konulan tutarı yasal faizleriyle birlikte ödemesine karar verdi. Uzmanlar, bu kararın benzer gümrük uygulamalarında orantılılık ilkesinin gözetilmesi gerektiğine dikkat çektiğini belirtiyor.
