Avrupa Birliği, yüz milyonlarca sürücüyü ilgilendiren ehliyet sisteminde köklü bir değişikliğe hazırlanıyor. Yeni düzenlemeyle ehliyetler kademeli olarak dijital ortama taşınacak. Hollanda da bu dönüşüme dahil olurken, mevcut ehliyet sahiplerinin şimdilik herhangi bir işlem yapmasına gerek bulunmuyor.
Dijital ehliyet dönemi geliyor
Avrupa Birliği tarafından kabul edilen yeni ehliyet direktifi kapsamında, gelecekte sürücü belgelerinin temel kullanım şekli akıllı telefonlarda yer alacak dijital ehliyet olacak.
Yeni sistemde ehliyetler, Avrupa Birliği’nin geliştirdiği Avrupa Dijital Kimlik Cüzdanı (European Digital Identity Wallet) ile entegre çalışacak. Böylece sürücüler, fiziksel kart taşımadan kimlik ve ehliyet bilgilerini telefonları üzerinden gösterebilecek.
Pembe plastik ehliyet tamamen kalkmayacak
Dijital sisteme geçilmesine rağmen fiziksel ehliyet tamamen tarihe karışmayacak.
AB düzenlemesine göre isteyen vatandaşlar, bugünkü plastik ehliyet kartını almaya devam edebilecek. Başvuru yapanlara fiziksel ehliyetin yaklaşık üç hafta içinde teslim edilmesi öngörülüyor.
Yani gelecekte dijital ehliyet standart hale gelirken, plastik ehliyet ise tercih edenler için kullanılmaya devam edecek.
Hollanda’da hemen uygulanmayacak
Yeni sistem kısa vadede yürürlüğe girmeyecek.
AB direktifi 2025 yılının sonunda yürürlüğe girmiş olsa da, Hollanda’nın bu kuralları ulusal mevzuata aktarması için 2028 yılı sonuna kadar süresi bulunuyor.
Yeni düzenlemelerin en geç Kasım 2029 itibarıyla uygulanması beklenirken, dijital ehliyet sisteminin ise 2030 yılı sonuna kadar Avrupa genelinde kullanıma sunulması hedefleniyor.
Bu nedenle Hollanda’da kullanılan mevcut ehliyetler geçerliliğini koruyacak ve sürücülerin şimdilik herhangi bir değişiklik yapması gerekmeyecek.
17 yaşındaki sürücüler için Avrupa genelinde yeni hak
Yeni düzenleme yalnızca dijital ehliyetle sınırlı değil.
Buna göre, 17 yaşında ehliyet alan gençler, yanlarında deneyimli bir sürücünün bulunması şartıyla artık Avrupa Birliği ülkelerinde de araç kullanabilecek.
Hollanda’da bu uygulama uzun süredir 2toDrive sistemiyle zaten yürürlükteydi. Ancak şimdiye kadar 17 yaşında alınan Hollanda ehliyeti bu kapsamda yalnızca ülke içinde geçerliydi.
Yeni düzenleme sayesinde bu hak Avrupa genelinde tanınmış olacak.
Acemi sürücüler için daha sıkı kurallar
AB’nin yeni direktifi, ilk kez ehliyet alan sürücüler için de önemli değişiklikler getiriyor.
Buna göre tüm Avrupa Birliği ülkelerinde yeni sürücüler için en az iki yıllık deneme süresi uygulanacak. Bu dönemde trafik ihlallerine karşı daha sıkı yaptırımlar devreye girecek.
Amaç, özellikle genç sürücüler arasında trafik güvenliğini artırmak ve kaza oranlarını düşürmek.
70 yaş üzerindeki sağlık muayenesi değişiyor
Yeni düzenlemenin dikkat çeken maddelerinden biri de ileri yaştaki sürücülerle ilgili.
Bugüne kadar birçok ülkede uygulanan 70 yaş üzeri zorunlu sağlık muayenesi, artık AB genelinde zorunlu olmayacak.
Üye ülkeler isterlerse bu muayene yerine sürücünün kendi sağlık durumunu beyan ettiği bir sağlık bildirimi uygulamasını tercih edebilecek.
Ancak her ülke bu konuda kendi ulusal uygulamasını belirlemeye devam edecek.
Kademeli geçiş yapılacak
Avrupa Birliği, ehliyet sistemindeki bu büyük dönüşümü bir anda değil, kademeli olarak hayata geçirmeyi planlıyor.
Bu nedenle Hollanda’daki sürücülerin mevcut ehliyetleri geçerliliğini koruyacak. Dijital ehliyet uygulaması ise önümüzdeki yıllarda aşamalı olarak devreye alınacak ve 2030 yılına kadar Avrupa genelinde standart hale getirilmesi hedefleniyor.
