Lahey’de Hollanda ve Avrupa Konseyi ev sahipliğinde düzenlenen konferansta 30’dan fazla ülke, Ukrayna’nın savaş zararlarını tazmin etmek üzere “Uluslararası Tazminat Komisyonu” kurulmasını öngören sözleşmeyi imzaladı. İmzalanan anlaşma gereği kurulacak Uluslararası Tazminat Komisyonu, kayıp ve zararların tazmin taleplerini değerlendirecek bağımsız bir organ olacak.
Hollanda’nın idari başkenti Lahey’de düzenlenen törende 30’dan fazla ülke, Ukrayna ve Avrupa Konseyi ile Uluslararası Tazminat Komisyonu’nun kuruluş anlaşmasını imzaladı.
İmza törenine Ukrayna adına Dışişleri Bakanı Andrii Sybiha (masada ortada), Hollanda adına Dışişleri Bakanı David van Weel (masada solda) ve Moldova Dışişleri Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Mihai Popșoi’den (masada sağda) gelirken, Hollanda Başbakanı Dick Schoof (arka sol 1), Avrupa Konseyi Genel Sekreteri Alain Berset (arka sağ 2) ve Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy (arka sol 2) katıldı. ( Selman Aksünger – Anadolu Ajansı )
Uluslararası Tazminat Komisyonu Sözleşmesi Lahey’de İmzalandı
Hollanda’nın idari başkenti Lahey’de gerçekleşen tören, Ukrayna’ya yönelik Avrupa desteğinin önemli bir göstergesi oldu. 30’dan fazla ülke, Ukrayna ve Avrupa Konseyi, Uluslararası Tazminat Komisyonu’nun kuruluş anlaşmasını imzalayarak resmiyet kazandırdı. İlk imzalar, Ukrayna Dışişleri Bakanı Andrii Sybiha, Hollanda Dışişleri Bakanı David van Weel ve Moldova Dışişleri Bakanı Mihai Popșoi tarafından atıldı. Törende ayrıca Hollanda Başbakanı Dick Schoof, AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas ve Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy de hazır bulundu. Zelenskiy, komisyonun kurulmasını memnuniyetle karşılarken, “Rusya’nın başlattığı veya desteklediği savaşların sayısı düşünüldüğünde bu, çok daha önce gerçekleşmeliydi,” diyerek sürecin geciktiğine dikkat çekti.
Uluslararası Tazminat Komisyonu’nun Yapısı ve Görev Alanı
Sözleşmeye göre Uluslararası Tazminat Komisyonu, Avrupa Konseyi çerçevesinde bağımsız bir organ olarak kurulacak ve bir İcra Direktörü, bir Komiser ve Genel Sekreter tarafından yönetilecek. Komisyonun temel görevi, Rusya Federasyonu’nun Ukrayna’da veya Ukrayna’ya karşı işlediği uluslararası hukuka aykırı eylemler sonucu oluşan hasar, kayıp veya zararların tazmin taleplerini değerlendirmek olacak. Bu kapsamda, BM Şartı’nı ihlal eden saldırganlık eylemleri ile uluslararası insancıl hukuk ve uluslararası insan hakları hukuku ihlalleri nedeniyle oluşan zararlar tazminat kapsamına alınacak. Komisyonun henüz hangi ülkede kurulacağı kesinleşmezken, Ukrayna’da görevlerine yardımcı olacak bir ofisi bulunacağı sözleşmede belirtildi.
Tazminat Fonu ve Finansman Meselesi Tartışmalara Neden Oldu
Komisyonun verdiği tazminatların ödenmesi için, yeterli finansman sağlandıktan sonra bir tazminat fonu oluşturulacak veya belirlenecek. Sözleşmede, fonun kaynağına ilişkin detaylı bilgiye yer verilmezken, taraf ülkelerin savaş tazminatlarının ödeneceği fona katkı sağlamayacağı ifade edildi. Kamuoyunda, fonun kaynağının Rusya’nın dondurulan mal varlıklarından elde edilen gelirler olabileceği tartışılıyor. Komisyonun kendi masrafları ise Rusya tarafından karşılanana kadar, üye ülkelerin yıllık değerlendirilen ve gönüllü katkıları yoluyla finanse edilecek. AB Yüksek Temsilcisi Kallas, komisyonun hazırlık çalışmaları için 1 milyon avro destek sağlayacaklarını duyurarak finansman sürecine ilk katkıyı sağlamış oldu. Dünya Bankası’nın Aralık 2024 hesaplamalarına göre Ukrayna’nın yeniden inşa maliyetinin 524 milyar dolar olacağı öngörülüyor.
''
