Amsterdam – Hollanda’da yaşlılara yönelik şiddetin son yıllarda muhtemelen arttığı belirtiliyor. Landelijk Netwerk Veilig Thuis (LNVT) ve çeşitli uzmanlara göre, mevcut veriler durumun ciddiyetini ortaya koymakta yetersiz kalıyor. Konuyla ilgili yapılan son araştırma 2018 yılına ait ve o dönem her yirmi yaşlıdan birinin fiziksel veya psikolojik şiddetin mağduru olduğu tespit edilmişti. Ancak uzmanlar, o tarihten bu yana şartların büyük ölçüde değiştiğine dikkat çekiyor.
LNVT Başkanı Judith Kuypers, son yıllarda yaşlıların daha uzun süre evde yaşamaya devam ettiğini, profesyonel bakımın azaldığını ve bakım yükünün giderek daha fazla aile bireylerinin, özellikle de tek bir bakım verenin üzerine bindiğini belirtti. Kuypers’e göre aşırı yük, şiddet riskini doğrudan artırıyor. “Her yıl bize ulaşan kötü muamele ihbarlarının yalnızca yüzde ikisi yaşlı istismarıyla ilgili. Bu rakam gerçekçi değil. Çok daha fazla vaka olduğuna dair güçlü işaretler var. Şu anda sadece buzdağının görünen kısmını biliyoruz” dedi.
En büyük risk grubu: Yalnız yaşayan ve bakıma muhtaç yaşlılar
''Vrije Universiteit Amsterdam’dan Yaşlıların Hukuki Korunması Profesörü Kees Blankman da risk faktörlerine dikkat çekti. Yaptıkları araştırmalara göre, küçük veya tamamen sınırlı bir sosyal çevreye sahip yaşlılar çok daha savunmasız durumda. Bakım için tamamen başkalarına bağımlı olmak, kötü muamele ihtimalini artırıyor. Blankman’a göre çoğu vakada şiddetin faili, yaşlının çocuğu oluyor. “Birden fazla çocuğu olan ailelerde bakım yükü paylaşılabiliyor ve aile içi denetim doğal olarak artıyor. Ancak tek bir çocuğun tüm sorumluluğu üstlenmesi, tükenmişliği ve dolayısıyla kötü muameleyi tetikleyebiliyor” dedi.
Vaka tespitinin zorlaşmasında izolasyon önemli bir etken
Uzmanlar, yaşlıların çoğunlukla dış dünyadan izole yaşamasının şiddeti görünmez kıldığını belirtiyor. Çocuklar ve gençler okula veya spor kulüplerine giderken, çevreleri tarafından fark edilen morluklar veya davranış değişiklikleri ihbarlara yol açabiliyor. Ancak yaşlılar genellikle yalnız yaşıyor ve onları düzenli görenler sadece aile bireyleri, evde bakım görevlileri ve aile hekimleri oluyor. Bu da şiddet vakalarını tespit edebilecek kişi sayısını önemli ölçüde azaltıyor.
Mağdurlar çoğu zaman şikâyet etmiyor
Uzmanlara göre yaşlıların bir kısmı, failin kendi çocuğu olması nedeniyle şikâyette bulunmak istemiyor. Bazıları ise zihinsel rahatsızlıklar veya fiziksel yetersizlikler nedeniyle kendini ifade edemiyor. Bu durum kayıt altına alınamayan çok sayıda vakaya işaret ediyor.
Yeni araştırma çağrısı
LNVT ve diğer uzmanlar, yaşlı istismarının kapsamını güncel verilerle tespit etmek için yeni ve kapsamlı bir araştırmanın zorunlu olduğunu vurguluyor. Kuypers’e göre gerçek sayıların ortaya çıkması, konunun siyasi gündemde daha üst sıralara taşınması için kritik önem taşıyor.
